Sjúk­dóma­trygging

Það er mjög misjafnt hvaða greiðslum fólk á rétt á þegar það er frá vinnu vegna veikinda. Það skiptir til dæmis máli hvort þú ert starfandi sem launþegi, verktaki eða námsmaður og hvort þú hefur greitt í stéttarfélag og lífeyrissjóð í tiltekinn tíma, til að eiga rétt á greiðslum þaðan.

Þó að þú eigir full réttindi sem launþegi hjá vinnuveitanda, frá stéttarfélagi og lífeyrissjóði, þá eru greiðslur úr sjúkrasjóði stéttarfélaga og örorkulífeyrir lífeyrissjóða aldrei nema hluti af því sem þú hefur fengið greitt í laun. Þannig er algengt að dagpeningar úr sjúkrasjóði séu um 80% af launum og að þeir séu greiddir að hámarki í 3 mánuði. Ef þú átt rétt á fullum örorkulífeyri frá lífeyrissjóði er algengt að sá lífeyrir sé 50-60% af launum.

Þess vegna er nauðsynlegt fyrir öll að sjúkdómatryggja sig, til að geta mætt tekjutapinu og kostnaðinum sem fylgir því að vera frá vinnu í lengri tíma vegna alvarlegra veikinda.

Námsfólk og þau sem starfa sjálfstætt hafa ekki sömu réttindi og þau sem starfa sem launþegar, ef þau verða óvinnufær vegna veikinda. Launþegar eiga sem dæmi tímabundinn rétt á launum frá vinnuveitanda við slíkar aðstæður og greiðslum úr sjúkrasjóði stéttarfélags.

Námsfólk og verktakar þurfa því að fara vel yfir réttindi sín, hvort þeir ættu rétt á greiðslum frá sjúkrasjóði og lífeyrissjóði ef alvarleg veikindi kæmu upp, hversu háar þær greiðslur væru og í hve langan tíma þær yrðu greiddar.

Þau sem eru með fjárhagslegar skuldbindingar en eru ekki launþegar, ekki að greiða í stéttarfélag og ekki í lífeyrissjóð, þurfa að skoða þessi mál sérstaklega vel, því að öllum líkindum eiga þeir engan rétt á greiðslum ef þau verða óvinnufærir vegna veikinda. Þetta getur til dæmis átt við um námsfólk sem er ekki í vinnu meðfram náminu.

Við mælum með að öll sem eru orðin 18 ára kaupi sjúkdómatryggingu, en það er bæði einfaldara og ódýrara að kaupa sjúkdómatryggingu þegar maður er ungur.

Mörg eru líka komin með fjárhagslegar skuldbildingar eins og náms- eða bílalán fljótlega eftir 18 ára aldurinn og þá ætti fólk tvímælalaust að vera sjúkdómatryggt. Þannig er hægt að borga áfram af lánunum þó að tekjurnar skerðist á meðan veikindunum stendur.

Það kemur mörgum á óvart hvað það er í raun ódýrt að sjúkdómatryggja sig, sérstaklega þegar fólk er ungt.

Ungt fólk getur keypt sér góða líf- og sjúkdómatryggingu fyrir jafn mikinn pening og það borgar til dæmis fyrir mánaðaráskrift að vinsælum streymisveitum.

Ýmsir þættir hafa áhrif á verð tryggingarinnar. Til dæmis ræður miklu hversu háa bótafjárhæð þú velur þegar þú sækir um. Því hærri fjárhæð, því meira borgar þú fyrir trygginguna. Bótafjárhæðin hækkar árlega miðað við breytingar á vísitölu neysluverðs og það hefur líka áhrif á verðið sem þú greiðir.

Aldur hefur líka áhrif, þeir sem eru yngir greiða lægra iðgjald en þeir eldri.

Að auki ræður heilsufar þitt þegar þú sækir um miklu, svo sem sjúkdómar sem þú hefur fengið áður og fjölskyldusaga um arfgenga sjúkdóma, sem getur leitt til álags á iðgjaldið.

Þá greiða þau sem reykja hærra iðgjald en þau sem reykja ekki.

Þú ákveður hversu háar bætur þú myndir vilja fá úr tryggingunni. Því hærri bætur, því meira kostar tryggingin.

Þegar þú opnar umsóknarferlið færðu ráðgjöf um hvaða upphæð við mælum með fyrir þig, miðað við þínar aðstæður.

Við mælum með því að fólk taki alltaf mið af tekjum, skuldum og fjölskyldustærð þegar það ákveður hversu há tryggingin á að vera.